Araştırma Makalesi    |    Açık Erişim
Gelecek Vizyonlar Dergisi 2026, Clt. 10(1) 59-73

Okul Öncesi Öğretmenlerin Okul Dışı Öğrenme Ortamlarına Dair Görüşleri: Tokat ili Örneği

Hüseyin Mertol, Serdar Arcagök

ss. 59 - 73

Yayın Tarihi: Haziran 30, 2026  |   Görüntüleme Sayısı: 0/0   |   İndirilme Sayısı: 0/0


Özet

Bu programlama amacı Tokat ilinde görev yapan okul öncesi süreci okul dışı öğrenme ortamlarına (ODÖO) ilişkin görüntülerin ortaya konulmasıdır. Araştırma nitel paradigmada, olgubilim deseninde yürütülmektedir. Çalışma grubu, P1–P10 kodları ile anılan 10 okul öncesi öğretmeninden oluşmaktadır. Veriler tarafından sağlanan yarı yapılandırılmış görüşme formülü ile toplanmıştır. Okul koşullarındaki görüşme dışı öğrenme ortamlarının tanımı, bireylerin yardımları, zorlukları, çözüm önerileri ve ODÖO görüşme teşvik önerilerine yönelik beş soru yer almaktadır. Veriler betimsel ve içerik analizi ile çözümlenmiş, temalar, alt temalar, frekans ve yüzdeler tablolaştırılmıştır.

Bulguların çoğunluğu ODÖO'yu “sınıf dışında depolanan, müze, park, tarihi ve doğal alanlar gibi çevrelerde yapılan planlı eğitim etkinlikleri” olarak içerir; ODÖO'nun bireylerin terapileri, sosyal-duygusal, motor ve dil gelişimlerini geliştirdikleri görüldü. Katılımcılar ODÖO'larda en çok güvenlik, ulaşım ve ekonomik sebepler nedeniyle zorluklar yaşadıklarını; öğretim sorumluluğu, mevzuat ve izinlerin dağılımının yoğunluğunun arttığı. Çözüm olarak velilerden destek alma, gezi alanı öncesi bilgilendirme, rehber personel ve iyi planlama vurgulanmıştır. Ulusal ulusal ve uluslararası çalışmalarla karşılaştırılarak tartışılmış, ODÖO'nun kapsamlı okul öncesi eğitimin parçalarının bir parçası olduğu vurgulanmıştır.

Anahtar kelimeler: Okul dışı öğrenme ortamları, okul öncesi eğitim, okul öncesi öğretmenleri, öğretmen faaliyetleri, nitel araştırma, Tokat.


Bu makaleye nasıl atıf yapılır

APA 7th edition
Mertol, H., & Arcagok, S. (2026). Okul Öncesi Öğretmenlerin Okul Dışı Öğrenme Ortamlarına Dair Görüşleri: Tokat ili Örneği. Gelecek Vizyonlar Dergisi, 10(1), 59-73.

Harvard
Mertol, H. and Arcagok, S. (2026). Okul Öncesi Öğretmenlerin Okul Dışı Öğrenme Ortamlarına Dair Görüşleri: Tokat ili Örneği. Gelecek Vizyonlar Dergisi, 10(1), pp. 59-73.

Chicago 16th edition
Mertol, Huseyin and Serdar Arcagok (2026). "Okul Öncesi Öğretmenlerin Okul Dışı Öğrenme Ortamlarına Dair Görüşleri: Tokat ili Örneği". Gelecek Vizyonlar Dergisi 10 (1):59-73.

Kaynakça

    Alat, Z., Akgümüş, Ö. ve Cavalı, D. (2013). Okul öncesi eğitimde açık hava etkinliklerine yönelik öğretmen tutum ve uygulamaları. Mersin Üniversitesi Eğitim Fakültesi Dergisi, 8 (3), 47–62. https://doi.org/10.17860/efd.49967

    Arıkan, U., Arıkan, H., Uğur, AT, Şepşul, A. ve Birinci, S. (2024). Okul dışı öğrenme ortamları üzerine kuramsal çalışma: Okul dışı öğrenme ortamları üzerine teorik çalışma. Socrates Disiplinlerarası Sosyal Araştırmalar Dergisi, 10 (48), 130–148. https://doi.org/10.5281/zenodo.14562892

    Arslan, Z. (2022). Okul öncesi eğitimde okul öğrenme dışı ortamlara ilişkin öğretmen görüntülerinin incelenmesi [Yüksek lisans tezi, Atatürk Üniversitesi]. AVESİS. https://avesis.atauni.edu.tr/yonetilen-tez/7488e51e-80a5-45bd-a903-9454f79cdd08/okul-oncesi-egitimde-okul-disi-ogrenme-ortamlarina-iliskin-ogretmen-goruslerinin-incelenmesi

    Cooper, A. (2015). Doğa ve açık hava öğrenme ortamı: Erken çocukluk eğitiminde unutulmuş kaynak. Uluslararası Erken Çocukluk Çevre Eğitimi Dergisi, 3 (1), 85–97. https://files.eric.ed.gov/fulltext/EJ1108430.pdf

    Dewey, J. (1938). Deneyim ve eğitim . Macmillan.

    Doğan, GN (2022). Hayat bilgisi ayrıntılarında sınıf bileşenlerinde gezi düzenleyebilme öz yeterlik inançları ve okul dışı öğrenme ile ilgili değerlendirmeleri [Yüksek lisans tezi, Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi]. Kırşehir Ahi Evran Üniversitesi Açık Erişim Sistemi. https://openaccess.ahievran.edu.tr/items/200c84e6-bdac-4019-98fc-9951f69f0e87

    Ernst, J. (2014). Erken çocukluk eğitimcilerinin doğal dış mekan ortamlarını öğrenme ortamları olarak kullanmaları: İnançlar, uygulamalar ve engeller üzerine keşifsel bir çalışma. Çevre Eğitimi Araştırması, 20 (6), 735–752. https://doi.org/10.1080/13504622.2013.833596

    Göksu, MM (2020). Sınıf dışı öğrenme ortamları: Köy Enstitüleri örneği. Türk Tarih Eğitimi Dergisi, 9 (1), 1–16. https://doi.org/10.17497/tuhed.626781

    Karakuş, H. ve Aktın, K. (2023). Okul öncesi eğitimde okul öğrenme dışı ortamlarının kullanım durumu. Boğaziçi Üniversitesi Eğitim Dergisi, 40-2 (2), 71–99. https://doi.org/10.52597/buje.1016324

    Karamustafaoğlu, S., Ayvalı, L. ve Ocak, Y. (2018). Okul öncesi eğitimde informal ortamlara yönelik gelişmeler. Gayri Resmi Ortamlarda Araştırma Dergisi, 3 (2), 38–65. https://izlik.org/JA26DC77KS

    Karbeyaz, A., Karslı, G. ve Kurt, M. (2023). Okul öncesi olaylarında okul öğrenme dışı ortamlarda karşılaşılan sorunlar ve çözüm yolları. Sosyal Bilimler Çalışmaları Dergisi, 9 (117), 9327–9339. https://doi.org/10.29228/sssj.73462

    Kesen, AH (2019). Ders dışı oranların değerlendirilmesine ilişkin parçaların parçaların incelenmesi [Yüksek lisans tezi, Marmara Üniversitesi]. YÖK Ulusal Tez Merkezi. https://tez.yok.gov.tr/UlusalTezMerkezi/tezDetay.jsp?id=NqaJ_QAH-1HAdFaVANjluQ&no=Tej7t2f_49ufH6d7ScG3mA

    Kolb, DA (1984). Deneyimsel öğrenme: Öğrenme ve gelişmenin kaynağı olarak deneyim . Prentice Hall.

    Millî Eğitim Bakanlığı. (2013). Okul öncesi eğitim programı . Temel Eğitim Genel Müdürlüğü. https://nefilkokulu.meb.k12.tr/meb_iys_dosyalar/34/13/741273/dosyalar/2017_11/08112036_11_Okul_Oncesi_Egitim_Programi.pdf

    Ocak, İ. ve Korkmaz, Ç. (2018). Fen bilimleri ve okul öncesi süreçlerinin okul dışı öğrenme ortamlarının özelliklerinin özelliklerinin incelenmesi. Uluslararası Alan Eğitimi Dergisi, 4 (1), 18–38. https://izlik.org/JA76SU73BZ

    Ummanel, A. ve Dilek, A. (2016). Gelişim ve öğrenme. S. Çelenk (Ed.), Öğretim ilkesi ve yöntemler içinde (ss. 35–52). Pegem Akademi. https://doi.org/10.14527/9786053185598.02

    Yanarateş, E. (2023). Okul dışı öğrenme ortamları. F. Erdoğan (Ed.), Matematik ve fen bilimleri eğitiminde yeni yaklaşımlar 2023-II içinde (ss. 113–132). Efe Akademi Yayınları.